ابوحنیفه نعمان بن ثابت نخستین امام اهل سنت که مشهور به امام اعظم است، در کوفه از شهرهای عراق به دنیا آمده اجدادش اصلاً از خراسان (افغانستان) و از قریه ی در پروان در شمال کابل میباشند. که فعلاً هم به نام آنها مسما است.

دکتر احمد الشرباصی ابوحنیفه را به خاطری خراسانی بودنش و بلندی پایه فقاهتش شامل این حدیث نبوی می داند که بخاری و مسلم هر دو آن را روایت کرده اند. (لوکان العلم معلقاً عند الثریا لتناوله رجال من ابناء الفارس) یعنی اگر علم از ستاره ی ثریا آویزان باشد مردانی از نژاد فارس (بلخ مرکز فارسها یا پارتها بوده) بدان دست می یابند.

داستانهای زیادی از امام بزرگوار نقل می کنند: که در این مطلب نمی گنجد، فقط به یک مطلب اشاره می کنم که آن خود بیانگر بزرگی و عظمت امام ابوحنیفه است که همه باید آنرا سر مشق زندگی خود سازند. می گویند: در زمان حکومت مروان به ابوحنیفه از طرف مروان پیشنهاد شد. که شغل قضا (قاضی القضاة، یا وزیرعدلیه) را بپذیرد، ولی ابوحنیفه آن را قبول نکرد. خود داری امام ابوحنیفه از این امر باعث شد که منصور خلیفه عباسی او را به زندان بیندازد، منصور بار دیگر درخواستش را تجدید نمود، و ابوحنیفه ضمن رد پیشنهاد منصور به او گفت: من برای قضاوت شما صلاحیت ندارم. منصور گفت دروغ می گویی… ابوحنیفه گفت: با نسبت دادن دروغ به من حکم عدم صلاحیتم را احراز قضاوت صادر کردی، چون اگر دروغگو باشم به درد این کار نمی خورم، زیرا دروغگو نمی تواند قاضی باشد، اگر راستگو هستم امیرالمومنین را گفته ام که صلاحیت قضاوت را ندارم. چون منصور از جواب به ابوحنیفه باز ماند، دوباره او را به زندان فرستاد، بعد از اینکه چند بار او را زندانی و آزاد می کرد، مجدداً با تهدید می خواست که شغل قضاوت را بپذیرد… روایت می کنند که ابوحنیفه همچنان در زندان بماند ، تا وفات یافت… گرفته شده از کتاب: چهار امام اهل سنت و جماعت تالیف محمد روؤف توکلی با کمی تصرف (احمدصیام روؤفی)

خوانندگان عزیز! قبل از اینکه به توضیح بیشتر به این مسله بپردازیم لازم می دانم یک اشتباه تاریخی را به شما نقل کنم که می گویند؛ امام ابوحنیفه شاگرد امام جعفر صادق ^(رح) است. در حالیکه امام جعفر صادق ^(رح) همه ی مدت عمرش را در مدینه و حجاز به سر برده و در پایان زندگیش توسط خلیفه ی عباسی به عراق تبعید و تحت نظر قرار گرفته است حال آنکه ابوحنیفه همه ی عمرش را در بصره و کوفه سپری کرده است. بنابر این به جز چند ملاقات محدود و تصادفی ملاقات دیگری میان ابوحنیفه و امام جعفر صادق ^(رح) رخ نداده است پس چگونه و در کجا و چه وقت ابوحنیفه نزد او درس خوانده است… شکی نیست از اینکه ابوحنیفه با اهل بیت رسول خدا صلي الله عليه وسلم رابطه ای حسنه داشته است چنانکه علی زین العابدین را در مبارزه علیه هشام بین عبدالملک خلیفه ی اموی یاری کرده و امام جعفر صادق از این جهت او را تحسین کرده و گفته است: «رحم الله ابا حنیفة لقد تحققت مودته لنا می نصرته لزیدبن علی»  یعنی خدا ابوحنیفه را رحمت کند، که به وسیله ی کمک کردنش به زید بن علی به دوستی خود نسبت به ما تحقق بخشید…

به هر صورت مسله ی مهم اینجاست که امام ابوحنیفه با آن همه عظمت و بزرگی و دانشی که داشت مقام قضاوت را قبول نکرد. برای اینکه خیلی مقام با مسؤلیت است… ولی امروزه شما می بینید بسیاری از مردم ما که از فاکولته (دانشکده) حقوق یا شرعیات والله اعلم که فارغ (شده یا نشده)؛ چقدر تلاش می کنند چه کس ها را واسطه می کنند تا مگر در جایی قاضی  مقرر شوند. شاید که شب ها به یاد قاضی شدن خواب ندارند… (چقدر تفاوت است) خداوند جل جلاله همه را هدایت کند. صحبت خود را در همین جا خاتمه می دهیم و قصد تحقیر کسی را نداریم محتاج دعای خیر شما هستیم موفق و کامگار باشید.

پاسخها و نظرات خودرا در مورد اين مطلب به ايميل نويسنده ارسال نماييد.

نويسنده:  seyamraufi786@gmail.com